Kindermedicatie

Bij kindermedicatie spelen drie algemene aspecten een rol: off-label gebruik, dosering en therapietrouw. Kinderen krijgen vaak geneesmiddelen voorgeschreven die niet bij kinderen zijn onderzocht. Dit zogeheten off-label gebruik vindt plaats bij 13,6 tot 44% van de voorschriften bij kinderen (afhankelijk van gehanteerde definities). Artsen kunnen vaak niet goed inschatten of ze off-label voorschrijven, zo blijkt uit onderzoek. Bijna de helft van huisartsen geeft aan de patiënt zelden tot nooit om toestemming te vragen, terwijl dit wel moet bij off-label voorschrijven.

Bij het bepalen van de dosering kun je kinderen niet zomaar beschouwen als kleine volwassenen. Bij kinderen is de manier waarop het geneesmiddel verwerkt wordt in het lichaam en de manier waarop het geneesmiddel aangrijpt op de plaats van werking vaak anders. Kinderen hebben bijvoorbeeld een hoger percentage lichaamswater en minder spiermassa.

Ook ten aanzien van therapietrouw verschillen kinderen van volwassenen. Bij kinderen spelen vooral aspecten een rol als toedieningsvorm, wijze van inname, smaak en dergelijke. Zetpillen en inhalatoren zijn lastiger bij kinderen te gebruiken dan bij volwassenen. Bovendien wordt bij jonge kinderen de therapietrouw vooral bepaald door de therapietrouw van de ouders.

U vindt op deze pagina informatie over:

Richtlijnen
Nascholing
Farmacotherapieoverleg
Patiënteninformatie
Relevante organisaties
Meer weten

Richtlijnen

Er zijn diverse wetenschappelijke richtlijnen op het gebied van kindermedicatie:

Nascholing

Het IVM heeft de volgende nascholingen rondom kinderen en geneesmiddelen ontwikkeld:

Daarnaast biedt het IVM diverse andere geaccrediteerde (digitale) nascholingen aan voor:

  • de eerste lijn: artsen, praktijkassistenten, praktijkondersteuners, apothekers, apothekersassistenten
  • de langdurige zorg: verpleegkundigen en verzorgenden in verpleeghuis, verzorgingshuis, GGZ en gehandicaptenzorg
  • paramedici, zoals diëtisten, ergotherapeuten, fysiotherapeuten, huidtherapeuten, logopedisten, mondhygiënisten, oefentherapeuten en tandartsen
  • de tweede lijn: ziekenhuisapothekers, verpleegkundigen

Meer informatie staat op onze scholingspagina

Farmacotherapieoverleg

Het IVM heeft diverse materialen ontwikkeld om kindermedicatie binnen het FTO aan te pakken:

FTO-modules

Van de FTO-modules zijn ook presentaties beschikbaar. Alle materialen kunt u downloaden via deze website.

Casuïstiek 

Naast de FTO-modules is losse casuïstiek beschikbaar over:

Cijfers in het FTO

Verschillende organisaties kunnen u op weg helpen om het geneesmiddelengebruik van uw FTO-groep zichtbaar te maken. Hieronder ziet u enkele mogelijkheden bij kindermedicatie.

Ook kunt u gebruik maken van de Monitor Voorschrijfgedrag. De monitor brengt (de kwaliteit van) het voorschrijven van huisartsen in Nederland in kaart met behulp van aan de NHG-standaarden ontleende indicatoren. De benchmarkindicatoren worden gemeten op landelijk en regionaal niveau en op niveau van de FTO-groep en huisartsenpraktijk.

Kwaliteit van het FTO

Praktische informatie en tips voor het opzetten van een FTO en de kwaliteitsverbetering ervan vindt u in het Handboek FTO dat u kunt bestellen in onze webshop. In het handboek staat informatie over onder andere de agendavoorbereiding, het maken van afspraken in het FTO en verslagformulieren. 

Patiënteninformatie

Het IVM heeft een publiekswebsite www.kindermedicatie.nl speciaal bedoeld voor ouders die betrouwbare en heldere informatie zoeken over medicijnen bij de aandoeningen van hun kinderen. U vindt er informatie over ADHD en astma, maar ook over pijn en koorts of over verstopping. Daarnaast is er aandacht voor thema's als zwangerschap en borstvoeding en medicijnvergiftigingen. Op deze website vindt u ook de diverse brochures en folders, waaronder de IVM folder Pijn te lijf bij JIA.

Andere interessante websites voor patiënten zijn:

Relevante organisaties

Enkele organisaties die zich bezighouden met kindermedicatie zijn:

Meer weten

Wilt u meer weten over wat het IVM kan doen op het gebied van kindermedicatie of ondersteuning bij het FTO of andere bijeenkomsten in de eerste en tweede lijn? Neem dan contact met ons op. U kunt ook een e-mail sturen naar helpdeskFTO@medicijngebruik.nl. Bij een vraag over het werken met cijfers bij kindermedicatie kunt u een e-mail sturen naar helpdeskcijfers@medicijngebruik.nl.